W ostatnich latach szybki rozwój infrastruktury drogowej w Poznaniu i okolicach spowodował poważne problemy dla dzikiej przyrody. Budowa dróg ekspresowych doprowadziła do fragmentacji lasów, zakłócając przyrodnicze szlaki migracji zwierząt. Jednak na horyzoncie pojawia się nadzieja, ponieważ rozwijane są innowacyjne systemy monitorowania, które pomagają zrozumieć i złagodzić wpływ tych zmian na dziką przyrodę, pisze poznan-name.eu.
Monitoring migracji zwierząt za pomocą fotopułapek
Aby rozwiązać problem zakłócania migracji zwierząt, w okolicach Poznania opracowano i wdrożono unikalny system monitoringu. Głównym celem tego badania był monitoring zachowań zwierząt korzystających z przeznaczonych dla nich przejść w zimowe miesiące. Badacze wykorzystali przenośne fotopułapki, czyli urządzenia do zapisywania, które umożliwiają śledzenie ruchów zwierząt bez ich płoszenia.

Wybrane fotopułapki, znane jako ScotGuard HC-SG520, wykorzystują technologię piroelektryczną z wbudowanymi oświetlaczami podczerwieni i 5-megapikselowymi czujnikami obrazu CMOS. Urządzenia te szybko reagują na ruch wykryty w ich polu widzenia, dzięki czemu żadne zwierzę nie przejdzie niezauważone. Fotopułapki te są szczególnie skuteczne dzięki możliwości pracy na bateriach, co czyni je ekonomicznym wyborem do długoterminowego monitorowania.
Wybór optymalnych urządzeń do monitoringu
Aby zapewnić sukces monitoringu, badawcze dokładnie przetestowali trzy różne modele fotopułapek. Po ocenie takich czynników, jak koszty eksploatacyjne, funkcje aparatu i jakość obrazu, jako optymalne urządzenie do badania wybrano ScotGuard HC-SG520.
Rejestracja aktywności dzikich zwierząt
Wybrane fotopułapki zamontowano w krytycznym miejscu – na przejściu dla dzikich zwierząt pod autostradą S11 w Napachaniu. Miejsce to jest niezbędne do przejścia dużych i średnich zwierząt, stanowiąc krytyczną trasę dla ich swobodnego przemieszczania się. Nie jest jednak wyposażone w infrastrukturę przyrodniczą niezbędną do bezpiecznego przechodzenia zwierząt leśnych. Zamiast tego siatki zabezpieczające chronią drogę ekspresową i skrzyżowanie przed wtargnięciem.
Badacze strategicznie rozmieszczają fotopułapki, aby objąć cały obszar przejścia dla dzikich zwierząt. Analizując dane zebrane w sezonie zimowym, zespół uzyskuje wgląd w różne aspekty migracji zwierząt.
Spojrzenia na zachowanie zwierząt
Zebrane dane rzucają światło na różne wzorce zachowań zwierząt korzystających z przejść. Na przykład dziki wykazują odważne podejście, przekraczając całą szerokość przejścia bez widocznego niepokoju o potencjalne zagrożenie. Często poruszają się w zwartych grupach, utrzymując dużą prędkość.
Natomiast migrujące jelenie zachowują się ostrożniej, podróżując w grupach i kierując się indywidualnym podejściem. Co ciekawe, wybór trasy przeprawy przez jelenie zależy od pory dnia: w dzień wolą inne trasy niż w nocy. Z kolei sarny, wydaje się, traktują przejście jako miejsce odpoczynku i często można je spotkać podczas zabawy i odpoczynku w głównej części przejść.
Współistnienie z ludźmi
Z badania wynika również, że z przejść korzystają nie tylko dzikie zwierzęta, ale przyciągają także ludzi i ich domowe zwierzęta. Ludzie często tu spacerują i fotografują okolicę w towarzystwie swoich kotów i psów. Co zaskakujące, obecność ludzi nie ma znaczącego wpływu na migrację zwierząt. Chociaż obserwuje się tymczasowe zmniejszenie migracji zwierząt w przypadku przechodzenia ludzi, całkowita liczba przejść pozostaje stabilna w okresie 24 godzin.

Podsumowując, innowacyjne zastosowanie fotopułapek do monitorowania przejść dla zwierząt w pobliżu Poznania dostarcza ważnych informacji na temat zachowań zwierząt i wzorców migracji. Dane te mogą pomóc w działaniach na rzecz ochrony przyrody i planowaniu przyszłej infrastruktury, zapewniając współistnienie dzikiej przyrody i działalności człowieka. Poprzez zrozumienie i rozwiązanie problemów, z jakimi borykają się zwierzęta we współczesnych realiach, możemy działać na rzecz stworzenia bardziej harmonijnych relacji między ludźmi a przyrodą regionu poznańskiego.
